FAO, UNICEF, WFP ve DSÖ, açlık ve yetersiz beslenmeye bağlı ölümleri önlemek için acil ateşkes ve insani yardıma engelsiz erişim çağrılarını yineliyor.
UNICEF/UNI838255/El Baba
ROMA/CENEVRE/NEW YORK, 22 Ağustos 2025 – Bugün yayımlanan yeni Entegre Gıda Güvenliği Aşama Sınıflandırması (IPC) analizine göre, Gazze’de yarım milyondan fazla insan yaygın açlık, aşırı yoksulluk ve önlenebilir ölümlerin gözlemlendiği kıtlık koşullarına hapsolmuş durumda. Kıtlık koşullarının önümüzdeki haftalarda Gazze’den Deyr el-Belah ve Han Yunus’a yayılması tahmin ediliyor.
Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO), UNICEF, Birleşmiş Milletler Dünya Gıda Programı (WFP) ve Dünya Sağlık Örgütü (WHO); açlığa bağlı ölümlerin arttığı, akut yetersiz beslenme düzeyinin hızla kötüleştiği, gıda tüketiminde dramatik düşüşler yaşandığı ve yüzbinlerce insanın günler boyunca yiyeceksiz kaldığı koşullar karşısında acil ve eksiksiz insani müdahalenin hayati önemini vurgulamaya devam ediyor.
BM kuruluşları, her ne pahasına olursa olsun kıtlığın durdurulması gerektiğinin altını çiziyor. Acil ateşkes ve çatışmaların sona erdirilmesi, hayat kurtarabilecek geniş çaplı insanı müdahalenin engellenmeden gerçekleştirilmesi için kritik önem taşıyor. BM kuruluşları, ayrıca, halihazırda kıtlık koşullarının hüküm sürdüğü bölgelerde yaşayan siviller için daha da yıkıcı sonuçları olabilecek Gazze’de daha yoğun bir askeri hareket ve çatışmaların tırmanması tehdidinden endişe ediyor. Bu durumda, hasta ve yetersiz beslenen çocuklar, yaşlılar ve engelli bireyler başta olmak üzere birçok insan tahliye edilemeyebilir.
Gazze Şeridi boyunca 640.000’den fazla insan, Eylül ayı sonuna kadar felaket düzeyinde (IPC Aşama 5) gıda güvencesizliğiyle karşı karşıya kalacak. Ek olarak, 1.14 milyon insan acil durum (IPC Aşama 4), 396.000 insan ise kriz (IPC Aşama 3) koşullarında olacak. Gazze Şeridi’nin kuzeyindeki durumun Gazze Şehri’ndeki kadar ciddi ve hatta daha kötü olabileceği tahmin ediliyor. Ancak, veri yetersizliği net bir IPC sınıflandırmasına izin vermiyor; bu da, değerlendirme ve yardıma erişimin aciliyetini ortaya koyuyor. Refah ise büyük ölçüde boşaldığına dair göstergeler nedeniyle yapılan analizin dışında bulunuyor.
Kıtlık sınıflandırması için aşırı gıda yoksunluğu, akut yetersiz beslenme ve açlığa bağlı ölümler olmak üzere üç kritik aşılmasıyla en ciddi aşamanın tetiklenmesi gerekiyor. Son açıklanan analiz, bu kriterlerin makul kanıtlara dayanarak karşılandığını teyit ediyor.
Yaklaşık iki yıldır süren çatışmalar, tekrar eden yerinden edilmeler ve insani yardıma erişimde ciddi kısıtlamalar; gıda, su, sağlık hizmetleri, tarım, hayvancılık ve balıkçılığa yönelik desteklere erişimde sürekli kesintiler ve engeller, sağlık, sanitasyon ve pazar sistemlerinin çöküşüyle şiddetlenerek insanları açlığa sürüklüyor.
Gazze’de gıdaya erişim ciddi bir şekilde sınırlı olmaya devam ediyor. Temmuz ayında çok şiddetli açlık bildiren hane sayısı, Mayıs ayına kıyasla tüm bölgede iki katına, Gazze Şehri’nde ise üç katından fazlasına çıktı. Bölgedeki insanların yüzde 39’u günlerce yemek yemediğini, yetişkinler ise çocuklarını besleyebilmek için düzenli bir şekilde öğünlerini atladığını belirtiyor.
Yetersiz beslenme, Gazze’deki çocuklar arasında felaket düzeyinde hızla artıyor. Sadece Temmuz ayında 12.000’den fazla çocuğun akut yetersiz beslendiği tespit edildi. Bu, şimdiye kadar kaydedilen en yüksek aylık rakam olup, yıl başından bu yana altı kat artışa tekabül ediyor. Söz konusu çocukların neredeyse dörtte biri, kısa ve uzun vadede etkilerinin yanında en ölümcül tür olan şiddetli akut yetersiz beslenme ile mücadele ediyor.
Mayıs ayında açıklanan IPC analizinden bu yana, 2026 yılı Haziran ayı sonuna kadar yetersiz beslenme nedeniyle ölüm riskiyle karşı karşıya kalması beklenen çocuk sayısı 14.100’den 43.400’e çıkarak üç kat arttı. Benzer şekilde, Mayıs ayında 17.000 olarak tahmin edilen tehlikeli düzeyde yetersiz beslenmeyle mücadele edecek hamile ve emziren kadın sayısının 2026 yılı ortasına kadar 55.000’e çıkması öngörülüyor. Tüm bunların sonucunda, her beş bebekten biri prematüre veya düşük kilolu doğuyor.
Bu son değerlendirme, IPC’nin Gazze Şeridi’nde akut gıda güvensizliği ve akut yetersiz beslenmeyi izlemeye başladığı tarihten bu yana görülen en ağır bozulmaya işaret ediyor ve Ortadoğu’da ilk kez bir kıtlığın resmen teyit edildiğini gösteriyor.
Gazze’ye ulaşan gıda ve insani yardım malzemeleri Temmuz ayından bu yana bir miktar artmış olsa da, mevcut ihtiyacın yanında hala son derece yetersiz, düzensiz ve erişilemez olmaya devam ediyor.
Bu arada, bölgedeki tarım arazilerinin yaklaşık yüzde 98’inin hasar görmüş ve erişilemez durumda olması ve her on kişiden dokuzunun defalarca yerinden edilmesi, tarım sektörü ve yerel gıda üretimini büyük ölçüde yok ediyor. Nakite erişimin son derece kısıtlı olduğu bu koşullarda insanı yardım faaliyetleri ciddi bir şekilde aksıyor ve birçok BM aracı artan çaresizlik ortamında yağmalanıyor. Gıda fiyatlarının son derece yüksek olmasının yanında, yemek pişirmek için yeterli yakıt ve su, ilaç ve tıbbi malzeme bulunmuyor.
Gazze’nin sağlık sistemi ciddi şekilde kötüleşmiş, güvenli içme suyu ve sanitasyon hizmetlerine erişim büyük ölçüde azalmışken, çoklu ilaç direncine sahip enfeksiyonlar hızla artıyor, ishal, ateş, akut solunum yolu ve cilt enfeksiyonları dahil olmak üzere hasta olma hali çocuklar arasında endişe verici seviyelerde seyrediyor.
BM kuruluşları; hayat kurtaran insani yardım operasyonlarının yapılabilmesi, ölümlerin durdurulması, rehinelerin güvenli bir şekilde serbest bırakılması, büyük ölçekli yardım akışının Gazze’deki insanlara engelsiz bir şekilde ulaşması için acil ve sürekli bir ateşkesin önemini vurguluyor. Gıda yardımının miktarının artırılmasının yanı sıra dağıtım, teslimat ve erişim mekanizmalarının hızlı biçimde iyileştirilmesi, barınak, yakıt, pişirme gazı ve gıda üretimi için gerekli malzemelerin sağlanması gerekiyor. Sağlık sisteminin yeniden yapılandırılmasının desteklenmesi, birinci basamak sağlık hizmetleri başta olmak üzere temel sağlık hizmetlerinin sürdürülmesi ve sağlık malzemelerinin Gazze’ye sürekli bir şekilde ulaştırılması kritik önem arzediyor. Kıtlığın en ağır sonuçlarının önlenebilmesi için büyük ölçekli ticari akışların, pazar sistemlerinin, temel hizmetlerin ve yerel gıda üretiminin yeniden tesis edilmesi de hayati önem teşkil ediyor.
FAO Genel Direktörü Qu Dongyu, “Gazze’deki insanlar hayatta kalabilmek için mümkün olan tüm yolları tüketti. Açlık ve yetersiz beslenme her gün can almaya devam ediyor; ekili alanların, hayvancılığın, seraların, balıkçılık ve gıda üretim sistemlerinin tahribatı daha da vahim hale getiriyor. Geniş ölçekli gıda yardımlarına güvenli ve sürdürülebilir erişimin sağlanmasını önceliklendirmeliyiz. Gıdaya erişim bir ayrıcalık değil, temel bir insan hakkıdır,” açıklamasında bulundu.
WFP İcra Direktörü Cindy McCain, “Kıtlık uyarıları aylardır çok açıktı. Şimdi acilen yapılması gereken; yardımların hızla artırılması, daha güvenli koşulların sağlanması ve her nerede olurlarsa olsun tüm ihtiyaç sahiplerine ulaşabilecek kanıtlanmış dağıtım sistemlerinin oluşturulması. Hayatların kurtarılabilmesi için insani yardıma tam erişim ve ateşkes, şu anda hayati önem teşkil ediyor,” dedi.
UNICEF İcra Direktörü Catherine Russell, “Kıtlık artık Gazze’deki çocuklar için korkunç bir gerçek, Deyr el-Belah ve Han Yunus’ta ise kapıda bekleyen bir tehdit. Defalarca uyardığımız üzere, işaretler son derece açıktı: Vücutları erimiş, ağlayamayacak veya yemek yiyemeyecek kadar güçsüz çocuklar, açlık ve önlenebilir hastalıklardan ölen bebekler, çocuklarını besleyecek hiçbir şeyi kalmayan ve kliniklere başvuran ebeveynler. Kaybedecek zaman yok. Derhal ateşkes ve insani yardıma tam erişim sağlanmazsa kıtlık yayılacak ve daha fazla çocuk ölecek. Açlığın eşiğindeki çocuklar, UNICEF’in sağladığı tedavi edici beslenmeye ihtiyaç duyuyor,” dedi.
DSÖ Genel Direktörü Dr. Tedros Adhanom Ghebreyesus, “Ateşkes artık mutlak ve ahlaki bir zorunluluk. Dünya, bu insan eliyle yaratılmış kıtlık neticesinde gerçekleşen trajik ve önlenebilir ölümleri izleyerek çok uzun süre bekledi. Yaygın yetersiz beslenme, ishal gibi yaygın ve normalde hafif hastalıkların bile özellikle çocuklar için ölümcül hale gelmesine yol açıyor. Aç ve tükenmiş sağlık çalışanlarının yürüttüğü sağlık sistemi bu yükü kaldıramıyor. Hayatları kurtarmak ve yetersiz beslenmeyi tersine çevirme sürecini başlamak için Gazze’ye acilen gıda ve ilaç ulaştırılması gerekiyor. Hastaları tedavi etmeye devam edebilmeleri için hastanelerin korunması gerekiyor. İnsani yardım önündeki engeller son bulmalı ve barış yeniden tesis edilmeli ki iyileşme süreci başlayabilsin,” dedi.
Famine confirmed for first time in Gaza
FAO, UNICEF, WFP and WHO reiterate call for immediate ceasefire and unhindered humanitarian access to curb deaths from hunger and malnutrition
ROME/GENEVA/NEW YORK, 22 August 2025 – More than half a million people in Gaza are trapped in famine, marked by widespread starvation, destitution and preventable deaths, according to a new Integrated Food Security Phase Classification (IPC) analysis released today. Famine conditions are projected to spread from Gaza Governorate to Deir Al Balah and Khan Younis Governorates in the coming weeks.
The Food and Agriculture Organization of the United Nations (FAO), UNICEF, the United Nations World Food Programme (WFP) and the World Health Organization (WHO) have collectively and consistently highlighted the extreme urgency for an immediate and full-scale humanitarian response given the escalating hunger-related deaths, rapidly worsening levels of acute malnutrition and plummeting levels of food consumption, with hundreds of thousands of people going days without anything to eat.
The agencies reinforced that famine must be stopped at all costs. An immediate ceasefire and end to the conflict is critical to allow unimpeded, large-scale humanitarian response that can save lives. The agencies are also gravely concerned about the threat of an intensified military offensive in Gaza City and any escalation in the conflict, as it would have further devastating consequences for civilians, where famine conditions already exist. Many people – especially sick and malnourished children, older people and people with disabilities – may be unable to evacuate.
By the end of September, more than 640,000 people will face Catastrophic levels of food insecurity – classified as IPC Phase 5 – across the Gaza Strip. An additional 1.14 million people in the territory will be in Emergency (IPC Phase 4) and a further 396,000 people in Crisis (IPC Phase 3) conditions. Conditions in North Gaza are estimated to be as severe – or worse – than in Gaza City. However, limited data prevented an IPC classification, highlighting the urgent need for access to assess and assist. Rafah was not analyzed, given indications that it is largely depopulated.
Classifying famine means that the most extreme category is triggered when three critical thresholds – extreme food deprivation, acute malnutrition and starvation-related deaths – have been breached. The latest analysis now affirms on the basis of reasonable evidence, that these criteria have been met.
Almost two years of conflict, repeated displacement, and severe restrictions on humanitarian access, compounded by repeated interruptions and impediments to access to food, water, medical aid, support to agriculture, livestock and fisheries and the collapse of health, sanitation, and market systems, have pushed people into starvation.
Access to food in Gaza remains severely constrained. In July, the number of households reporting very severe hunger doubled across the territory compared to May and more than tripled in Gaza City. More than one in three people (39 per cent) indicated they were going days at a time without eating, and adults regularly skip meals to feed their children.
Malnutrition among children in Gaza is accelerating at a catastrophic pace. In July alone, more than 12,000 children were identified as acutely malnourished – the highest monthly figure ever recorded and a six-fold increase since the start of the year. Nearly one in four of these children was suffering from severe acute malnutrition (SAM), the deadliest form with both short and long-term impacts.
Since the last IPC Analysis in May, the number of children expected to be at severe risk of death from malnutrition by the end of June 2026 has tripled from 14,100 to 43,400. Similarly, for pregnant and breastfeeding women, the number of estimated cases has tripled from 17,000 in May to 55,000 women expected to be suffering from perilous levels of malnutrition by mid-2026. The impact is visible: one in five babies is born prematurely or underweight.
The new assessment reports the most severe deterioration since the IPC began analyzing acute food insecurity and acute malnutrition in the Gaza Strip, and it marks the first time a famine has been officially confirmed in the Middle East region.
Since July, food and aid supplies entering Gaza have increased slightly but remained vastly insufficient, inconsistent and inaccessible compared to the need.
Meanwhile, approximately 98 per cent of cropland in the territory is damaged or inaccessible – decimating the agriculture sector and local food production – and nine of ten people have been serially displaced from homes. Cash is critically scarce, and aid operations remain severely disrupted, with most UN trucks looted amid growing desperation. Food prices are extremely high, and there is not enough fuel and water to cook, medicines and medical supplies.
Gaza’s health system has severely deteriorated, access to safe drinking water and sanitation services has been drastically reduced, while multi-drug resistant infections are surging and levels of morbidity – including diarrhoea, fever, acute respiratory and skin infections – are alarmingly high among children.
To enable lifesaving humanitarian operations, the U.N. agencies emphasised the importance of an immediate and sustained ceasefire to stop the killing, allow for the safe release of hostages and permit unimpeded access for a mass influx of assistance to reach people across Gaza. They stressed the urgent need for greater amounts of food aid, along with dramatically improved delivery, distribution and accessibility, as well as shelter, fuel, cooking gas and food production inputs. They emphasised that it is critical to support the rehabilitation of the health system, maintain and revive essential health services, including primary health care, and ensure sustained delivery of health supplies into and across Gaza. The restoration of commercial flows at scale, market systems, essential services, and local food production is also vital if the worst outcomes of the famine are to be avoided.
“People in Gaza have exhausted every possible means of survival. Hunger and malnutrition are claiming lives every day, and the destruction of cropland, livestock, greenhouses, fishery and food production systems has made the situation even more dire,” said FAO Director-General QU Dongyu. “Our priority must now be safe and sustained access for large-scale food assistance. Access to food is not a privilege – it is a basic human right.”
“Famine warnings have been clear for months,” said Cindy McCain, WFP Executive Director. “What’s urgently needed now is a surge of aid, safer conditions, and proven distribution systems to reach those most in need – wherever they are. Full humanitarian access and a ceasefire now are critical to save lives.”
“Famine is now a grim reality for children in Gaza Governorate, and a looming threat in Deir al-Balah and Khan Younis,” said UNICEF Executive Director Catherine Russell. “As we have repeatedly warned, the signs were unmistakable: children with wasted bodies, too weak to cry or eat; babies dying from hunger and preventable disease; parents arriving at clinics with nothing left to feed their children. There is no time to lose. Without an immediate ceasefire and full humanitarian access, famine will spread, and more children will die. Children on the brink of starvation need the special therapeutic feeding that UNICEF provides.”
“A ceasefire is an absolute and moral imperative now,” said WHO Director-General Dr Tedros Adhanom Ghebreyesus. “The world has waited too long, watching tragic and unnecessary deaths mount from this man-made famine. Widespread malnutrition means that even common and usually mild diseases like diarrhoea are becoming fatal, especially for children. The health system, run by hungry and exhausted health workers, cannot cope. Gaza must be urgently supplied with food and medicines to save lives and begin the process of reversing malnutrition. Hospitals must be protected so that they can continue treating patients. Aid blockages must end, and peace must be restored, so that healing can begin.”
